Nông dân ĐBSCL đang thu được năng suất cao và giá tốt cho lúa trồng theo mô hình canh tác lúa – tôm.

Tại tỉnh Cà Mau, vụ lúa năm 2025–26 trên các ruộng lúa – tôm được hưởng lợi từ điều kiện thời tiết tương đối thuận lợi, tạo điều kiện cho nông dân đạt năng suất cao. Nông dân tại thôn Nhuy Cam, xã Vĩnh Lộc, tỉnh này hiện đang thu hoạch một vụ mùa bội thu. Ông Trần Văn Vũ, Bí thư Đảng ủy thôn, đồng thời là trưởng hợp tác xã, cho biết vụ lúa năm 2025–26 là một trong những vụ mùa bội thu nhất trong những năm gần đây của nông dân địa phương. Năng suất đạt 0,9–1 tấn/1.000m² và giá trên 8.000 VND (30 xu Mỹ)/kg, ông cho biết. Sau khi trừ chi phí, nông dân thu được 4,5–5 triệu VND/1.000m². Bên cạnh lúa, nông dân còn có thu nhập từ tôm sú và nhiều loại thủy sản khác được nuôi theo mô hình này. Tôm sú được bán với giá 80.000–120.000 VND/kg, tùy thuộc vào kích cỡ, tôm càng lớn càng được giá cao hơn.

Ông Nguyễn Hoàng Vũ, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Vĩnh Lộc, tỉnh Cà Mau, cho biết xã đã canh tác gần 9.000ha lúa vụ 2025–2026 theo mô hình này, chủ yếu là giống lúa ST24 và BL9. “Đây là những giống lúa chất lượng cao, đạt chuẩn xuất khẩu, được người tiêu dùng ưa chuộng và có giá bán cao.” Theo mô hình nuôi lúa – tôm, đã được triển khai ở đồng bằng sông Cửu Long gần 50 năm nay, nông dân trồng lúa mùa mưa và nuôi tôm mùa khô, hoặc trồng xen canh lúa và nuôi tôm cùng một lúc. Cả hai đều được coi là sản phẩm sạch vì nông dân sử dụng rất ít hóa chất.

Mô hình này giúp đa dạng hóa nguồn thu nhập, giảm rủi ro sản xuất và tận dụng tối đa hệ sinh thái tự nhiên. Ông Nguyễn Văn Nam, một nông dân ở xã Biên Bạch, tỉnh Cà Mau, cho biết trồng lúa kết hợp nuôi tôm sú đòi hỏi chi phí thấp và rủi ro hạn chế. “Lúa sinh trưởng tốt, tôm khỏe mạnh và ít bệnh tật, tạo nên mô hình bền vững giúp nông dân cải thiện đời sống.” Ông Nguyễn Thanh Hải, Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Biên Bạch, cho biết nông dân có thể thu được 80-100 triệu đồng/ha nuôi lúa - tôm/năm. “Ủy ban nhân dân sẽ khuyến khích nông dân nhân rộng mô hình này, xem đây là phương thức sản xuất phù hợp trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng phức tạp.”

Sở Nông nghiệp và Môi trường Cà Mau cho biết mô hình này không chỉ mang lại lợi ích kinh tế trước mắt mà còn có ý nghĩa lâu dài đối với sự phát triển bền vững. Mô hình giúp nông dân chủ động ứng phó với rủi ro thời tiết, đồng thời mở ra hướng đi mới để gia tăng giá trị nông sản thông qua các quy trình sản xuất sinh thái và hữu cơ.

Trên khắp ĐBSCL, mô hình này ngày càng khẳng định vai trò quan trọng trong việc tái cấu trúc ngành nông nghiệp hướng tới thích ứng với biến đổi khí hậu, gia tăng giá trị và mở rộng thị trường, đặc biệt là thị trường nước ngoài. Mô hình mang lại thu nhập ổn định đồng thời góp phần bảo vệ hệ sinh thái và sử dụng bền vững tài nguyên đất và nước.

Tại tỉnh An Giang, diện tích nuôi trồng lúa - tôm trải rộng hơn 100.000ha tại các vùng nhiễm mặn, và đã ghi nhận năng suất lúa cao trong năm nay nhờ thời tiết thuận lợi, ít sâu bệnh và những tiến bộ kỹ thuật. Ông Trần Thanh Hiệp, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh, cho biết nông dân nuôi trồng lúa - tôm về cơ bản đã hoàn thành thu hoạch lúa. Nhiều hộ đã liên hệ với các công ty để đảm bảo đầu ra cho sản phẩm của mình, đặc biệt là lúa chất lượng cao để xuất khẩu. Ông Nguyễn Văn Hùng, một trong những nông dân tiên phong áp dụng mô hình này tại xã Đông Hóa, tỉnh An Giang, sở hữu ruộng lúa – nuôi tôm rộng 3,5 ha và sử dụng phương pháp canh tác hữu cơ. Ông cho biết: “Vì lúa ở khu vực này được trồng trên những vùng đất trước đây là ao nuôi tôm, nên đất giàu dinh dưỡng, giúp nông dân dễ dàng áp dụng phương pháp hữu cơ. Điều này đồng nghĩa với việc sử dụng ít phân bón hóa học hơn, dẫn đến ít sâu bệnh hơn, giúp giảm chi phí đầu vào.” Các công ty mà nông dân hợp tác mua gạo sạch của họ để xuất khẩu với giá cao hơn giá thị trường 200 VND/kg, ông nói thêm. Gia đình ông thu được khoảng 350 triệu VND từ lúa và nuôi trồng thủy sản trong vụ mùa gần đây nhất, cao hơn nhiều so với những năm trước, ông cho biết thêm. Tỉnh An Giang đặt mục tiêu ổn định diện tích nuôi trồng lúa - tôm ở mức hơn 117.000 ha vào năm 2030. Tỉnh kỳ vọng thu nhập bình quân từ mô hình này sẽ tăng từ 50-70 triệu VND/ha/năm hiện nay lên 100-130 triệu VND nhờ ứng dụng công nghệ, tái cơ cấu nông nghiệp và mở rộng các liên kết chuỗi giá trị.

Theo VNA