Việc chuyển hướng hàng hóa, giá cước vận chuyển tăng vọt và tình trạng chậm trễ ngày càng gia tăng có thể đẩy thiệt hại của các nhà xuất khẩu lên hơn 180 triệu USD khi chuỗi cung ứng chịu áp lực do sự gián đoạn kéo dài.

Ngành xuất khẩu hải sản của Ấn Độ đang chuẩn bị cho những tổn thất tài chính đáng kể khi cuộc xung đột đang diễn ra giữa Iran, Hoa Kỳ và Israel làm gián đoạn các tuyến vận chuyển toàn cầu quan trọng. Mặc dù chỉ có 3-4% hàng xuất khẩu đi qua trực tiếp eo biển Hormuz, nhưng tác động rộng hơn đến logistics - đặc biệt là qua Biển Đỏ - đã và đang lan rộng khắp ngành.

Với giá trị 13,1 tỷ USD vào năm 2025, ngành công nghiệp thủy sản của Ấn Độ phụ thuộc rất nhiều vào việc vận chuyển suôn sẻ đến các thị trường lớn như châu Âu, Nga và bờ biển phía Đông Hoa Kỳ. Tuy nhiên, sự gián đoạn liên tục đã buộc các hãng vận tải biển phải tránh Biển Đỏ, chuyển hướng tàu thuyền vòng qua Mũi Hảo Vọng, làm tăng thêm 10-15 ngày vào thời gian vận chuyển. “Rất khó để định lượng chính xác tác động [của cuộc chiến Iran đang diễn ra] đối với xuất khẩu hải sản, nhưng một tác động lớn là đối với logistics,” ông K.N. cho biết. Ông Raghavan, Tổng thư ký Hiệp hội Xuất khẩu Thủy sản Ấn Độ (SEAI), cho biết: “Kể từ khi xảy ra sự gián đoạn, nhiều hãng vận tải biển đã tránh tuyến đường Biển Đỏ… Điều này đã làm tăng thời gian vận chuyển đến các thị trường trọng điểm như Mỹ (cả hai bờ) và châu Âu.”

Thiệt hại ngày càng gia tăng và tắc nghẽn chuỗi cung ứng

Thiệt hại tài chính đang leo thang. Mức độ ảnh hưởng trực tiếp đến Tây Á ước tính khoảng 60 triệu USD mỗi quý, trong khi thiệt hại gián tiếp – do chi phí vận chuyển cao hơn và sự chậm trễ – ước tính từ 72 đến 84 triệu USD mỗi quý. Ông Raghavan lưu ý: “Nhìn chung, tổng tác động hiện được ước tính vào khoảng 84 triệu đô la… Nếu sự gián đoạn kéo dài từ 2 đến 3 tháng, thiệt hại có thể leo thang lên khoảng 180 triệu USD.”

Theo ông Rahul Guha, Giám đốc cấp cao tại Crisil Ratings, khối lượng xuất khẩu có thể cao hơn 10-15% trong tháng qua nếu không có những gián đoạn này. Ông Guha cho biết: “Tác động đến xuất khẩu chủ yếu là do thiếu tàu vận chuyển và thời gian di chuyển kéo dài… các container được vận chuyển không quay trở lại đúng hạn, điều này càng làm trầm trọng thêm tình trạng thiếu hụt.” Hiện tại, 5-10% lượng hải sản xuất khẩu của Ấn Độ đang được chuyển hướng qua Mũi Hảo Vọng để tránh các khu vực có rủi ro cao.

Hàng hóa đình đốn và thị trường chậm lại

Xung đột đã khiến các lô hàng thủy sản trị giá khoảng 300 triệu USD - chiếm khoảng 8% tổng kim ngạch xuất khẩu - bị kẹt tại các cảng. Các điểm đến bị ảnh hưởng chính bao gồm Bahrain, Dubai và Muscat, trong đó UAE đóng vai trò là trung tâm logistics quan trọng. Ấn Độ đã xuất khẩu thủy sản trị giá 278,31 triệu USD sang Trung Đông trong năm tài chính 2025, cho thấy tầm quan trọng chiến lược của khu vực này.

Ông Divya Kumar Gulati, Chủ tịch Hiệp hội các nhà sản xuất thức ăn chăn nuôi hỗn hợp (CLFMA) của Ấn Độ, đã nêu bật những hậu quả rộng hơn: “Xuất khẩu sang các thị trường trọng điểm của GCC… đã chứng kiến ​​sự chậm lại đáng kể, với ước tính của ngành cho thấy khối lượng vận chuyển giảm 10-20% trong tháng đầu tiên của cuộc xung đột.” Sự chậm trễ, tắc nghẽn cảng và thiếu container đang làm tăng nguy cơ hư hỏng đối với các mặt hàng dễ hư hỏng như hải sản, đồng thời gây áp lực lên vốn lưu động của các nhà xuất khẩu. 

Cước vận chuyển và phí bảo hiểm tăng vọt

Giá cước vận chuyển trên một số tuyến đường đã tăng từ 200-500%, trong khi phí bảo hiểm rủi ro chiến tranh tăng từ 40-60% tại các khu vực rủi ro cao. Phụ phí bổ sung từ 1.500-4.000 USD/container càng làm tăng thêm chi phí.

Mặc dù nhiều mặt hàng xuất khẩu được vận hành theo điều khoản FOB (Free on Board) – chuyển chi phí vận chuyển và bảo hiểm sang cho nhà nhập khẩu – các nhà xuất khẩu Ấn Độ vẫn đang phải gánh chịu một phần gánh nặng do sự nhạy cảm về giá trên thị trường toàn cầu. Ông Gulati cho biết: “Những khoản tăng chi phí này thường không được chuyển hoàn toàn sang người mua… buộc các nhà xuất khẩu… phải gánh chịu thua lỗ”, đồng thời cho biết thêm rằng biên lợi nhuận đang giảm và khả năng cạnh tranh suy yếu.

Chính phủ can thiệp

Để đối phó, Chính phủ Ấn Độ đã gia hạn chương trình RELIEF (Resilience & Logistics Intervention for Export Facilitation) vào tháng 3/2026, phân bổ khoảng 59,6 triệu USD để hỗ trợ các nhà xuất khẩu bị ảnh hưởng. Ngân hàng Dự trữ Ấn Độ (RBI) cũng cho phép gia hạn thời hạn tín dụng lên đến 450 ngày cho đến tháng 6/2026, trong khi chương trình RODTEP được gia hạn đến tháng 9/026.

Nguy cơ suy thoái kinh tế dài hạn

Các chuyên gia cảnh báo rằng nếu xung đột tiếp diễn thêm 2-3 tháng nữa, hậu quả có thể nghiêm trọng hơn đáng kể. Nguồn cung dư thừa có thể tràn ngập thị trường nội địa, gây ra hiện tượng giá giảm mạnh tới 40-50%, ảnh hưởng nghiêm trọng đến ngư dân và người nuôi tôm.

Các đơn vị chế biến có thể đối mặt với tình trạng tồn kho quá tải, giảm công suất sử dụng và nguy cơ sa thải nhân viên. Chi phí nhiên liệu tăng cao và thiếu hụt lao động có thể tiếp tục hạn chế hoạt động đánh bắt cá. “Người mua toàn cầu có thể chuyển sang các nhà cung cấp thay thế, chẳng hạn như Ecuador hoặc Việt Nam, dẫn đến nguy cơ mất thị phần dài hạn cho Ấn Độ”, ông Gulati cảnh báo. “Nhìn chung, sự gián đoạn kéo dài có thể gây bất ổn cho nền kinh tế ven biển và làm suy yếu khả năng cạnh tranh xuất khẩu của Ấn Độ.”

Mặc dù nhu cầu ổn định từ các thị trường lớn như Mỹ, EU, Nhật Bản và Trung Quốc, các doanh nghiệp trong ngành vẫn thận trọng: trừ khi các tuyến vận chuyển sớm ổn định, động lực xuất khẩu hải sản của Ấn Độ có thể phải đối mặt với sự bất ổn kéo dài.

Theo FIS