Xuất khẩu cà phê Việt Nam đang trên đà tăng trưởng mạnh cả về sản lượng lẫn giá cả trong những tháng cuối năm. Lượng hàng tồn kho thấp, tình trạng gián đoạn nguồn cung do thời tiết và các tiêu chuẩn khắt khe hơn từ phía nhà nhập khẩu đang hỗ trợ nhu cầu, trong bối cảnh cà phê Việt Nam ngày càng khẳng định được vị thế về chất lượng và độ nhận diện thương hiệu.

Theo Hiệp hội Cà phê - Ca cao Việt Nam (Vicofa), trong 8 tháng đầu năm 2026, Việt Nam đã xuất khẩu gần 1,7 triệu tấn cà phê, thu về hơn 6 tỷ USD, tăng hơn 10% về lượng nhưng giảm 11,2% về giá trị so với cùng kỳ năm ngoái do giá xuất khẩu thấp hơn. EU và Mỹ tiếp tục là những thị trường xuất khẩu chủ lực của cà phê Việt Nam. Đồng thời, một số thị trường châu Á, đặc biệt là Trung Quốc, đang nổi lên như những động lực tăng trưởng mới cho ngành. Giá cà phê được dự báo sẽ có xu hướng tăng trong thời gian tới nhờ sự tác động của nhiều yếu tố. Biến đổi khí hậu và mưa lớn đã làm chậm tiến độ thu hoạch tại Brazil, trong khi hiện tượng El Niño, các đợt nắng nóng và hạn hán dự kiến ​​ảnh hưởng đến châu Á vào cuối năm 2026 và năm 2027 có thể tác động đến sản lượng và nguồn cung cà phê. Mức tồn kho thấp cũng là một yếu tố hỗ trợ khác.

Đáng chú ý, Quy định chống phá rừng của Liên minh Châu Âu (EUDR) sẽ chính thức có hiệu lực vào ngày 30 tháng 12, ngoại trừ đối với các doanh nghiệp siêu nhỏ và doanh nghiệp nhỏ. Vicofa cho rằng đây là cơ hội để cà phê Việt Nam đẩy mạnh xuất khẩu, đặc biệt là đối với cà phê nhân xanh đáp ứng các yêu cầu của EUDR, trong bối cảnh tỷ lệ tuân thủ quy định này ở một số quốc gia sản xuất khác còn tương đối thấp. Hiện nay, hơn 30% diện tích trồng cà phê của Việt Nam đã được cấp chứng nhận theo các mô hình sản xuất bền vững, tạo nền tảng quan trọng để đáp ứng các tiêu chuẩn ngày càng khắt khe tại các thị trường nhập khẩu. Do đó, tăng trưởng xuất khẩu trong thời gian tới sẽ phụ thuộc đáng kể vào khả năng đáp ứng các tiêu chuẩn bền vững, đặc biệt là EUDR, song song với những nỗ lực đẩy mạnh chế biến sâu và nâng cao chất lượng sản phẩm.

Cơ hội thúc đẩy tăng trưởng về sản lượng và giá 

Ông Nguyễn Nam Hải, Chủ tịch Vicofa, cho biết cà phê Việt Nam đang có cơ hội lớn để đẩy mạnh tăng trưởng cả về sản lượng xuất khẩu lẫn giá bán trong những tháng cuối năm. Hiện nay, khoảng 35-40% nguồn cung cà phê của Việt Nam đáp ứng được các yêu cầu của quy định EUDR. Do đó, nhiều nhà thu mua đang tập trung đặt hàng loại cà phê đáp ứng tiêu chuẩn EUDR cho các hợp đồng sẽ được ký kết từ tháng 10. Điều này có thể giúp tăng sản lượng xuất khẩu thêm 8-10%. Đặc biệt, các lô hàng đạt chuẩn EUDR dự kiến ​​sẽ có giá bán cao hơn khoảng 50 USD/tấn so với cà phê thông thường, góp phần đáng kể vào việc gia tăng kim ngạch xuất khẩu. Theo ông Hải, nhu cầu toàn cầu đối với các sản phẩm cà phê chế biến sâu đang tăng mạnh. Vì vậy, nhóm sản phẩm này được kỳ vọng sẽ trở thành động lực chính giúp ngành cà phê đạt mục tiêu kim ngạch xuất khẩu 9 tỷ USD trong năm nay.

Tuy nhiên, bên cạnh các yếu tố hỗ trợ giá tăng, ông Hải cũng lưu ý rằng thị trường đang đối mặt với những diễn biến có thể kéo giá xuống. Theo dự báo của Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (USDA), sản lượng cà phê tại các quốc gia sản xuất lớn nhìn chung sẽ tăng trong niên vụ 2026-2027 so với niên vụ 2025-2026. Nguồn cung cà phê toàn cầu ước tính đạt khoảng 189 triệu bao, trong khi mức tiêu thụ tại các thị trường lớn như Mỹ và châu Âu dự kiến ​​chỉ ở mức khoảng 179 triệu bao, dẫn đến tình trạng dư thừa khoảng 10 triệu bao. Khi lượng cà phê đổ ra thị trường nhiều hơn, giá xuất khẩu có khả năng sẽ chịu áp lực giảm./.

Theo VNA