Việt Nam đã thu về gần 12 tỷ USD từ xuất khẩu gỗ và các sản phẩm gỗ trong 8 tháng đầu năm 2026. Mỹ vẫn là thị trường nhập khẩu lớn nhất, trong khi lượng hàng xuất sang Trung Quốc tăng vọt 46%.

Theo báo cáo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, kim ngạch xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ của Việt Nam ước đạt 1,48 tỷ USD trong tháng 8, nâng tổng kim ngạch trong 8 tháng đầu năm 2026 lên 11,69 tỷ USD, tăng 5% so với cùng kỳ năm 2025. Gỗ và sản phẩm gỗ cũng là nhóm hàng xuất khẩu mang lại giá trị cao nhất trong ngành nông nghiệp trong giai đoạn 8 tháng này.

Xét về thị trường xuất khẩu, Mỹ tiếp tục là khách hàng lớn nhất của Việt Nam tính đến hết tháng 7/2026, chiếm 49,9% tổng kim ngạch. Xuất khẩu sang Mỹ đạt 5,09 tỷ USD, mặc dù con số này giảm 5,8% so với cùng kỳ năm 2025. Ngược lại, xuất khẩu sang Trung Quốc đạt 1,54 tỷ USD trong 7 tháng đầu năm, tăng mạnh 46,4%. Nhờ đó, Trung Quốc chiếm 15% tổng kim ngạch xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ của Việt Nam, tăng 4,2 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm ngoái. Trung Quốc đã vượt qua Nhật Bản để trở thành thị trường nhập khẩu gỗ và sản phẩm gỗ lớn thứ hai của Việt Nam. Xuất khẩu sản phẩm gỗ sang Nhật Bản, Malaysia, Hà Lan, Đức và Vương quốc Anh cũng ghi nhận mức tăng trưởng mạnh, cho thấy nhu cầu đang cải thiện tại một số thị trường châu Á và châu Âu, đồng thời tạo cơ hội cho các doanh nghiệp Việt Nam mở rộng thị phần.

Theo Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương), xuất khẩu sang Mỹ đã sụt giảm do các biện pháp phòng vệ thương mại bị siết chặt. Vào ngày 16/7, Bộ Thương mại Mỹ đã công bố kết luận cuối cùng trong các cuộc điều tra chống bán phá giá và chống trợ cấp đối với sản phẩm gỗ dán cứng và gỗ dán trang trí từ Việt Nam, ấn định mức thuế chống bán phá giá chung là 84,95%. Mặc dù mức thuế chống bán phá giá trong kết luận cuối cùng thấp hơn đáng kể so với mức thuế sơ bộ (từ 196,14% đến 199,69%), Cục Xuất nhập khẩu cho rằng đây vẫn là rào cản lớn đối với các doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam. Theo một chuyên gia trong ngành gỗ, thuế quan và các biện pháp phòng vệ thương mại của Mỹ có thể khiến ngành gỗ Việt Nam mất một số đơn hàng, làm giảm tổng kim ngạch xuất khẩu của ngành. Chuyên gia này nhấn mạnh rằng mức sụt giảm gần 6% là tín hiệu đáng chú ý, nhưng chưa thể coi là bằng chứng cho thấy sản phẩm gỗ Việt Nam đang giảm sức cạnh tranh tại Mỹ. Ngành gỗ Việt Nam đã tạo dựng được vị thế vững chắc tại thị trường Mỹ và trở thành nguồn cung quan trọng khi các nhà nhập khẩu nước này tìm cách đa dạng hóa chuỗi cung ứng đồ nội thất. Tuy nhiên, tác động của các chính sách thuế quan đã bắt đầu thể hiện rõ qua hành vi thị trường. Các nhà nhập khẩu trở nên thận trọng hơn trong việc ký kết hợp đồng dài hạn, chu kỳ đặt hàng có thể ngắn lại, và các nhà cung cấp ngày càng bị yêu cầu chia sẻ chi phí thuế quan. Điều này đồng nghĩa với việc biên lợi nhuận của các doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam có nguy cơ bị thu hẹp.

Do đó, rủi ro lớn nhất là ngành gỗ Việt Nam có thể dần đánh mất vị thế trong chuỗi cung ứng của các nhà nhập khẩu Mỹ. Một khi người mua chuyển sang nhà cung cấp mới và thiết lập các hệ thống kiểm định, mạng lưới logistics cũng như tiêu chuẩn sản phẩm mới, việc giành lại thị phần sẽ trở nên khó khăn hơn nhiều. Vì vậy, đối với ngành gỗ Việt Nam, việc duy trì niềm tin của khách hàng tại thị trường Mỹ quan trọng hơn nhiều so với việc cố gắng giữ đơn hàng bằng mọi giá, chuyên gia này nhận định.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang phối hợp với các hiệp hội ngành gỗ để hỗ trợ doanh nghiệp ứng phó với các cuộc điều tra chống bán phá giá và chống trợ cấp của Mỹ đối với sản phẩm gỗ dán cứng, cũng như tham gia các phiên điều trần liên quan đến cuộc điều tra theo Mục 301. Đồng thời, Bộ cũng đề xuất các biện pháp tháo gỡ khó khăn liên quan đến thuế giá trị gia tăng đối với hàng gỗ xuất khẩu nhằm kịp thời hỗ trợ các doanh nghiệp.

Theo VNS