Thời tiết khô hạn đang làm gián đoạn việc gieo trồng trên khắp châu Á, làm dấy lên lo ngại về nguồn cung lương thực ở khu vực đông dân nhất thế giới, và hiện tượng thời tiết El Nino nghiêm trọng dự báo có thể gây ra nhiều thiệt hại hơn nữa. Từ vùng đồng bằng sản xuất ngũ cốc phía tây bắc của Ấn Độ đến vành đai lúa mì phía đông của Úc, và từ những cánh đồng lúa của Thái Lan đến những đồn điền dầu cọ rộng lớn của Indonesia, thời tiết nắng nóng và lượng mưa dưới mức bình thường đang gây thiệt hại cho mùa màng và buộc nông dân phải giảm diện tích gieo trồng, theo lời nông dân, các nhà phân tích và thương nhân. Tình trạng khô hạn do El Nino gây ra là một cú sốc kép đối với nông dân vốn đã phải vật lộn với tình trạng thiếu phân bón và dầu diesel do chiến tranh Iran gây ra.
Giá lúa mì đã tăng khoảng 20% kể từ đầu năm 2026, chủ yếu do lo ngại về hạn hán ở các vùng trồng trọt trọng điểm của Mỹ. Giá gạo tại các trung tâm xuất khẩu lớn ở Đông Nam Á đã tăng khoảng 15% trong tháng qua do chi phí sản xuất tăng cao và lo ngại về nguồn cung khan hiếm hơn. Một trong những hiện tượng El Nino mạnh nhất từng được ghi nhận dự báo sẽ hình thành vào nửa cuối năm 2026, mang đến thời tiết nóng khô cho châu Á và mưa lớn cho châu Mỹ, trong khi biến đổi khí hậu toàn cầu càng làm trầm trọng thêm tình hình. "Tác động của El Nino trên toàn cầu bắt đầu từ Đông Nam Á, Ấn Độ, Úc, trước khi lan rộng ra Bắc Mỹ và Nam Mỹ", Chris Hyde, một nhà khí tượng học tại công ty dữ liệu và hình ảnh vệ tinh SkyFi có trụ sở tại Mỹ, cho biết. Hyde nói rằng những dấu hiệu ban đầu của hạn hán đã có thể nhìn thấy trên nền tảng hình ảnh độ phân giải cao của công ty, ở một số khu vực của châu Á.
Thời tiết khô nóng ảnh hưởng tới trồng trọt
Tại Ấn Độ, tuần trước, cơ quan khí tượng đã tiếp tục hạ dự báo cho mùa mưa kéo dài bốn tháng, mùa mang lại khoảng 70% lượng mưa hàng năm. "Với nhiệt độ ở hầu hết các vùng trên cả nước vẫn cao hơn mức bình thường, điều kiện hiện tại không thuận lợi cho việc gieo trồng các loại cây trồng mùa hè đúng thời điểm", một thương nhân có trụ sở tại New Delhi thuộc một công ty thương mại toàn cầu cho biết. "Việc trồng trọt có thể bị trì hoãn do mùa mưa đến muộn, nhưng mối lo ngại lớn hơn nằm ở khả năng lượng mưa dưới mức bình thường và các đợt khô hạn kéo dài sau khi mùa mưa đến." Ấn Độ chủ yếu trồng lúa, đậu nành, đậu, mía và ngô trong mùa hè.
Đối với các nước Đông Nam Á, tình trạng khô hạn đang ảnh hưởng đến năng suất lúa và dầu cọ ở một số khu vực. "Mọi người đều lo lắng (về hạn hán), điều đó rất rủi ro", Nerawat Oramah, một nông dân 47 tuổi ở tỉnh Chainat, miền trung Thái Lan, cho biết. "Đối với vụ thu hoạch thứ hai, tôi phải chờ xem tình hình. Đó là rủi ro cho tất cả mọi người (nếu không đủ nước), sẽ chỉ có một vụ thu hoạch."
Thái Lan và Philippines trồng vụ lúa chính vào tháng 6-7, trong khi Việt Nam và Indonesia hiện đang gieo trồng vụ thứ hai. Theo cơ quan khí tượng quốc gia, đảo Java đông dân nhất của Indonesia và một số khu vực ở phía bắc Sumatra, nam Kalimantan và Sulawesi đã không có mưa trong hơn 10 ngày, với lượng mưa trung bình đến thấp dự kiến trong tháng 6.
Giá tăng
Giá gạo đang tăng nhẹ mặc dù Ấn Độ, quốc gia chiếm 40% xuất khẩu toàn cầu, đang có nguồn cung dồi dào sau nhiều năm thu hoạch gần đạt kỷ lục. "Có dấu hiệu rõ ràng của khủng hoảng khi giá gạo đã tăng đáng kể mà không có bất kỳ sự thiếu hụt lớn nào", một thương nhân có trụ sở tại Singapore làm việc tại một công ty thương mại quốc tế cho biết, đồng thời nói thêm rằng giá gạo Thái Lan đã tăng khoảng 15% trong tháng qua. "Ấn Độ có một lượng dự trữ gạo khổng lồ, gấp nhiều lần so với nhu cầu. Nhưng người ta cho rằng rất sớm thôi Ấn Độ sẽ bắt đầu coi lượng dự trữ này như một tài sản quan trọng và có thể áp đặt một số biện pháp hạn chế xuất khẩu nếu gặp vấn đề trong giai đoạn đầu mùa mưa."
Tuy nhiên, KKP Research, một đơn vị của Ngân hàng Kiatnakin Phatra ở Thái Lan, cho biết một số tác động của tình trạng khô hạn có thể được giảm nhẹ nhờ mực nước trong các hồ chứa cao. "Điều chúng tôi lo ngại hơn là nguồn cung phân bón," ngân hàng này cho biết trong một thông báo gửi Reuters. "Chúng tôi ước tính rằng tình trạng thiếu phân bón, nếu xảy ra, có thể làm giảm sản lượng lúa gạo lên tới 15-20% trong trường hợp xấu nhất."
Những trận mưa gần đây trên các vùng đất nông nghiệp khô hạn của Úc đã khiến việc gieo trồng lúa mì muộn hơn dự kiến, nhưng nông dân vẫn lo ngại về hiện tượng El Nino trong những tháng tới có thể ảnh hưởng đến năng suất. Cục Khí tượng dự báo rằng nhiều khu vực trồng trọt trên khắp New South Wales và Queensland sẽ có lượng mưa ít hơn từ 20-40 mm so với bình thường trong ba tháng tới. John Lowe, một nông dân gần Burcher ở miền trung New South Wales, cho biết tổng diện tích trồng trọt của ông sẽ giảm khoảng 30% so với mức đáng lẽ có thể đạt được.
El Nino có khả năng trung tính đối với Trung Quốc và khu vực Biển Đen, trong khi mang lại nhiều mưa hơn cho châu Mỹ. "Về mặt thống kê, không có nhiều mối tương quan giữa thời tiết ở Mỹ và El Nino trong mùa hè", Drew Lerner, một nhà khí tượng nông nghiệp và chủ tịch của World Weather Inc., cho biết. "Trong nhiều năm, chúng ta có thể thấy lượng mưa nhiều hơn một chút trong mùa hè El Nino. Nhưng điều đó không thực sự có nghĩa là lượng mưa trên mức bình thường."
Theo Reuters






Bình luận